Kompozitni inlay

Kompozitni inlay koji se koristi u fiksnoj protetici kao privremeni rad do izrade inlaya iz konačnog materijala, primjerice keramike ili ceromera i vlaknasto ojačanog kompozita, može se izraditi izravnim načinom, vrlo slično izradi akrilatnog modela. Izolacija kaviteta napravi se vodom, odnosno slinom. Kavitet mora biti vlažan, ali ne zaliven slinom. Odgovarajuća količina kompozita se unosi u kavitet, kondenzira odgovarajućim instrumentom i oblikuje se okluzijska površina. Okluziju se može lako provjeriti i uskladiti s antagonistima. Kompozit se djelomično polimerizira i vadi iz kaviteta, a polimerizacija se dovrši izvan usta u odgovarajućem uređaju. Završna obrada se napravi u laboratoriju ili priručnim sredstvima, nakon čega je inlay spreman za cementiranje. Prednost izravnog načina izrade kompozitnih inlaya je u skraćenju vremena za njegovu izradu i mogućnosti kontrole okluzijskih odnosa prije izrade inlaya u definitivnom materijalu, odnosno obliku. Polimerizacijska kontrakcija kompozita odvija se izvan kaviteta, odnosno nastanak povećane rubne pukotine zbog polimerizacijske kontrakcije kompozita kompenzira se naknadnim cementiranjem, odnosno slojem cementa koji zatvara tu pukotinu. Polimerizacija kompozita uz povišenu temperaturu i pritisak povećava postotak vezanja kompozita što rezultira homogenijim materijalom (samo svjetlosna polimerizacija do 65% polimeriziranog kompozita, polimerizacija uz povišenu temperaturu i pritisak do 96% vezanog kompozita).

Indikacije i kontraindikacije

Indikacija za estetske inlaye je zahtjev pacijenta za izradom estetskog ispuna na lateralnim zubima, a širina istmusa (primarnog okluzalnog kaviteta) prelazi širinu polovine okluzalne plohe. Bukalna i lingvalna stijenka moraju biti očuvane i bez ispuna ili vidljivih pukotina u caklini. Preparacija za estetski inlay Preparacija za estetske inlaye razlikuje se od preparacije za metalni inlay u izgledu prijelaza stijenki na dno kaviteta. Svi prijelazi moraju biti zaobljeni, za razliku od preparacije za kovinski inlay. Koncentracija sila pri opterećenju na oštrim prijelazima ploha inlaya dovodi do pucanja materijala iz kojeg je izrađen nadomjestak, a time i do neuspjeha terapije. Caklinski rubovi kaviteta se ne zakošavaju jer, zbog krhkosti materijala iz kojeg se izrađuje inlay, nije moguće izraditi tanke rubove otporne na opterećenje i lom. Tijekom funkcije takvi rubovi pucaju i dolazi do otvaranja rubne pukotine. Dubina okluzalnog kaviteta mora biti 1,5 mm na najplićem mjestu, a širina na istmusu također 1,5 mm. Preporučljivo je te dimenzije povećati do 0,5 mm kada je to god moguće. Aproksimalna stepenica mora imati debljinu od 1,0 – 1,5 mm.                                                                                                                               
Ukoliko inlay služi kao sidro mosta potrebno je njegovu dubinu povećati na 2,0 – 2,5 mm, a širinu istmusa kod molara na 2,5 – 3,0 mm.  Pri adhezijskom cementiranju svi rubovi inlaya moraju biti okruženi caklinom. Idealno je ako na gingivnom rubu aproksimalnog kaviteta postoji rub cakline u debljini od 1,0 . 1,5 mm mjeren u apikalnom smjeru. Ukoliko caklinski rub na aproksimalnoj stepenici ne postoji, potrebno je razmotriti cementiranje staklo-jonomernim cementima.     Preparacija za estetski onlay ili overlay Preparacija je jednaka kao za kovinski onlay ili overlay, ali svi prijelazi između površina moraju biti zaobljeni odnosno obli, bez oštrih prijelaza ili rubova. Za estetske onlaye ili overlaye dubina preparacije na okluzalnoj površini centrične kvržice mora biti najmanje 2,0 mm. Stepenica na bukalnoj, odnosno palatinalnoj površini centrične kvržice mora biti 1,0 – 1,5 mm. Širina istmusa najmanje 1,5 mm, a dubina okluzalnog ormarića najmanje 1,5 mm. Nakon preparacije kavitet se završno obrađuje i polira, kao kod estetskog inlaya.